maiatza 11, 2026 | Kultura jarduera
Heinrich Walther organista alemanak Musikasteren 54. edizioari hasiera emango dio igande honetan, Parrokian egingo den kontzertuan. Tomas Garbizu, Juan Crisostomo de Arriaga eta Jose Maria Usandizagaren lanen zale sutsua da musikaria, eta emanaldian hiru euskal konpositore handi hauen obrak eskainiko ditu. Duela gutxi, bere jaioterrian emandako kontzertu batean, azken bi egile horien lanak interpretatu zituen.
– Zer sentsaziorekin geratu ziren alemaniar ikusleak konpositore hauen obren aurrean?
– Friburgoko Goi Mailako Kontserbatorioan kontzertua eskaini nuen duela bi aste. Alemanian, entzuleek ez dute Usandizaga ezagutzen, baina bere musika asko gustatu zitzaien. Bere lanak Errusian ere jo nituen, baita AEBetan, Israelen eta beste herrialde batzuetan ere. Hari-instrumentuak jotzen dituzten musikariek, edo hari-laukoteetako kideek, Arriagaren hiru laukoteak ezagutzen dituzte, zoragarriak direnak.
– Arriaga eta Usandizagaren transkripzioak interpretatuko ditu. Nola ezagutu zenituen Arriaga eta Usandizagaren lanak?
– Duela gutxi, 2025eko udan, Arriagaren sinfonia ezagutu nuen. Edertasun ikaragarria aurkitu nuenez, bere lana ikasten jarraitzea erabaki nuen. Usandizagarekin gertatu zitzaidana pixka bat desberdina da. Duela denbora asko, Asturiasko lagun batek Esteban Elizondok – Donostiako organo irakasle izandakoa eta mundu osoan ezaguna- argitaratutako liburu bat oparitu zidan. «Organorako musikaren ehun urte Euskal Herrian eta Nafarroan» du izena liburu honek. Liburu honen barruan J. M. Usandizagaren organorako bi lan daude. Ikasi ditut eta agian beste lan interesgarriago batzuk ere bazirela pentsatu nuen. Hala, orkestrarako egin zituen obrak ezagutu nituen, interneten eta CD batean aurkitu nituen grabazio batzuei esker. Euskadiko Orkestrarekin Händelen eta Poulencen kontzertuak jo nituenez, duela 30 urte baino gehiago, orkestraren administraziora deitu nuen eta esan zidaten lan guztiak Eresbil Fundazioaren artxiboan daudela. Hara deitu nuen eta oso atseginak izan ziren. Usandizagaren orkestrarako obren partitura guztiak bidali zizkidaten. 2013 eta 2015 artean organorako transkribatu ditudan lan horietako lau daude Alemanian argitaratuak, Dohr argitaletxean, Kolonian. Asko gustatzen zait bere obra. Oso musika adierazkorra da, XX. mendearen hasierako frantsesen eragina naturalki erakusten duena. Betidanik asko interesatu zaidan garaia da. Musika estiloak oso desberdinak dira garai honetan, adibidez, Alemanian, Richard Strauss edo Max Regerrekin, eta Frantzian, Debussy eta Ravel bezalako ordezkariekin. Usandizaga ikaslea izan zen Vincent d’Indyren konposizio klasean eta bere konposizio gehienak oso gazte idatzi zituen, 16-20 urte zituenean.
– Zein irizpide erabili dituzue interpretatuko diren Tomas Garbizuren Meza Beneditarraren zati zehatzak aukeratzeko?
– Pasarteak Andra Mari abesbatzako zuzendariak aukeratu ditu, Andoni Sierrak, eta kontzertuaren formatua ere kontuan hartu behar da: «matinée» bat da, goizeko 10etan, eta 11etan meza emango da.
– Zer espero du publikoak antzematea edo deskubritzea transkripzio horiek eta obra korala batera entzutean?
– Espero dut, benetan, publikoak Euskal Herrian idatzitako musika hain aberats eta adierazkorraren edertasunaz gozatzea. Iruditzen zait arte korala dela alderdi garrantzitsuenetako bat. Alemanian koru asko daude tradizio honi buruz zerbait dakitenak; adibidez, Tolosako Nazioarteko Lehiaketa oso ezaguna da han, eta Amezua eta Cavaillé-Coll eraikitzaileen organoak ere ezagutzen dira, Donostian, Azkoitian eta Loiolan, eta Euskal Herriko beste hainbat tokitan. Oso pozik nago datorren astean Errenteriara itzuliko naizelako.
maiatza 11, 2026 | Kultura jarduera
Musikastek proiektu berezia aurkeztuko du astearte honetan, maiatzaren 12an, 19:00etatik aurrera, Niessen Kulturgunean. Ekimen honetan Errenteriako Herri Arte Eskolako eta Iparraldeko Kontserbatorioko trikitixa ikasleak eta Joseba Tapia artista inplikatu dira. Trikitilaria ‘irakasle’ moduan aritu da eta ‘Joseba Tapiaren Hauspoa’ izena duen ideia “apartekotzat” jo du.
– Trikitiaren erreferente gisa, zer alderdi tekniko edo adierazkor helarazi nahi izan dizkiezu ikasleei?
– Duela zenbait urte, “Larreko eskolatik” izeneko liburua atera nuen eta bertan agertu nahi izan nuen musikari popularren mundua nolakoa zen, baita irakaskuntzan ere. Ez bakarrik Euskal Herrian, hemen ere musika ulertzeko eta lantzeko beste modu bat agertu nahi izan nuen. Teknika, belarria, zentzua, intuizioa, etabar… Atal asko eta interesgarriak daude eskola honetan, elitetik urruntzen dena, Lurrekoa, auzokoa, plazakoa…
– Nolakoa izan da denbora honetan ikasleekin lan egitea proiektu hau aurrera eramateko?
– Kontserbatorio bakoitzak hautaketa bat egin du, batez ere, Tapia eta Leturiaren diskografiatik sei-zazpi bat kantu. Baionako ikasleak Errenterira etorri ziren bertatik bertara ikusteko, bai eskola bera, bai Eresbil Artxiboa. Hortik aurrera eskola bakoitzak bere errepikak eta antolaketak aurrera eraman ditu beren aldetik. Nik pare bat errepika ikusi ditut eta giro ederra sumatu dut. Ezohiko ekimen bat gero jendaurrean eman beharrekoa.
– ‘Joseba Tapiaren Hauspoa’ proiektuak zure errepertorioa berrikustea eskatzen du. Nolakoa izan da zure musikari begirada pedagogiko eta kolektibo batetik aurre egitea?
– Egunerokotik ateratzeak zirrara dakar, eta musikaren alderdi praktiko hori lantzeak dakarren poza eta erronka agerikoa da. Gero taldean ikuskizuna antolatzeak dakarren lio guztia, mikrofonoak, eszenatokian nola kolokatu, denak batera aritze hori, musika, kantua,… guztien arteko oreka hori interesgarria iruditu zait.
– Zer suposatzen du zuretzat kontzertu hau emateak?
– Errekonozimendu bat dudarik gabe. Jende gaztea, belaunaldi berri batekin aritzea, ezagutzea ederra izan da. Gainera jainko txiki bihurtzen naute, ‘zelebridade’ bat izango banintz bezala. Harrotuta nabil, protagonista naiz. “Leienda” bihurtu naute. Eta ni “guapo”-rekin konforme nengokeen.
– Nolako esperientzia eskaini nahi diozu publikoari?
– Ikasleek egingo dute dena. Haien bertsioa, aldaera, ikuspegia ezagutuko dugu. Nik kantuen nondik norakoak azalduko ditut jotzen hasten diren baino lehen, kontextuan sartzeko, gero ni ere entzule bihurtuz. Nik uste dut, ikuskizun ederra izango dela, ederki pasako dugu.
Ira 26, 2025 | Kultura jarduera
Eresbilek gaur egun Musikaren Euskal Artxiboa kokatzen den eraikinaren historia ezagutzera gonbidatzen zaitu, industria ondarearen berrerabileraren eta kultura-helburutarako eraldaketa arkitektonikoaren adibide nabarmen bat.
Bisitaldian eraikinaren historia eta artxibo eta dokumentazio erabiletarako egokitze-prozesua ezagutzeko aukera egongo da, baita Eresbilek musika ondarearen berreskuratze eta kontserbazioan egiten duen lana ere.
Uzt 28, 2025 | Kultura jarduera, Uncategorized @eu
maiatza 22, 2025 | Kultura jarduera
Andra Mari Abesbatzak eta Euskadiko Orkestrak Musikaste jaialdiari bukaera polita emango diote. Larunbat honetan izango da, 19:00etan, Lekuona Fabrikan. Diego Martin-Etxebarria Euskadiko Orkestra taldearen zuzendariaren esanetan, “marketin gaitasuna hobetu beharko genuke etxean gozatzeko eta gure lurraldeko musika bitxiak arrakasta handiagoz esportatzeko”.
– Nolakoa izan da zure lana programako obrak ulertzeko eta Euskadiko Orkestrako musikariei helarazteko?
– Hasieratik oso lan zabala izan da. ‘Mirentxu’ izan ezik, gainerako lanak ezezagunak ziren niretzat. Hasteko, egileei eta haien konposizioaren testuinguruari buruzko informazioa bildu behar izan dut. Operetatik datorren musikaren kasuan, ‘Mirentxu’ eta ‘Leidor’, kontatzen duten istoriotik abiatuta lan egiten dut. Une bakoitzean argumentuz zer gertatzen ari den jakin behar dut, musikak antzerki-ekintzaren zentzu bera har dezan. ‘Tenpluaren Sinfoniaren’ 3. mugimendua ere ipuin batean oinarritzen da, konpositoreak berak azalduta, eta ideia hori oso baliagarria zait diskurtso musikala egituratzeko. ‘Concerto grosso’ren kasuan, eduki extramusikal batean oinarrituta ez dagoenez, musikaren beraren egiturak gidatzen nau prozesuan.
– Euskadiko Orkestrak eta Andra Mari abesbatzak Musikaste itxi dute berriro, zeintzuk dira kontzertuaren gakoak?
– Estiloen aniztasuna da programaren gauzarik azpimarragarriena. Konpositore bakoitzak oso hizkuntza berezia du, nahiz eta bi korronteetan pentsa genezakeen: Eduardo Mocoroa eta Jesus Guridi, operetako konpositoreak, euskal folklorean gehiago oinarritzen dira; Carlos Basurkok eta Gabriel Loidik, berriz, hizkuntza abangoardistagoa garatzen dute, baina beti estetika guztiz ulergarria eta publikoarengandik hurbilekoa mantenduz.
– Zer transmititu nahiko zenioke jendeari?
– Musikarekiko poza. Beti saiatzen naiz gogoratzen zergatik hasi nintzen musika tresna bat jotzen: dibertigarria zen eta hala izaten jarraitu behar du, profesionalizatu arren. Eszenatoki batera igotzean, nire helburua ondo pasatzea da, eta nirekin batera gozatzea bai publikoak, bai nirekin doazen musikariek.
– Zer nabarmenduko zenuke Musikastek euskal musikaren panoramari egindako ekarpenetik?
– Programa hau errepertorioaren aurkikuntza izan da niretzat ere. Horrek esan nahi du Musikasteren jarduera funtsezkoa dela etxeko musika sustatzeko, ez bakarrik publiko orokorraren artean, baizik eta askotan gugandik hain gertu ditugun mirariak ahazten ditugun profesionalen artean. Txalotu egiten dut alemaniarrek zein italiarrek nola sustatu duten euren musika. Marketin-gaitasuna hobetu beharko genuke etxean gozatzeko eta gure lurraldeko musika-bitxiak arrakasta handiagoz esportatzeko.
maiatza 22, 2025 | Kultura jarduera
Koruen Egun berezia izango dugu aurten Musikasten. Oraingo honetan, gazte-abesbatzek egiten duten lanari emango zaio garrantzia. Ostiral honetako kontzertuan Landarbasoko Dizdizka abesbatza izango da, Maddalen Dorronsorok zuzenduta.
– Nola lor daiteke gazteek koruen munduaz interesa izatea?
– Zaila den arren, merezi duten arreta eta batez ere proiektu interesgarriak eskaini behar zaizkie. Gazteen abesbatzak kontuan hartu behar diren berezitasunak dituzte eta horiez kontziente izan eta espazio segurua eskaintzen zaienean, gazteek hori baloratzen dute. Bide horretan Landarbaso Abesbatzak aurten hirugarrenez antolatu du Errenterian Gazte Koruen Topaketa eta aurrerantzean ere horretan jarraitzeko asmoa dugu.
– Euskal Herrian ba al dago harrobi onik abesbatzen munduan?
– Egia da egun abesbatzen mundua garai zailak bizitzen ari dela, baina lanean jarraitu behar dugu harrobiei merezi duten garrantzia ematen. Landarbaso Abesbatza Elkarteak bere harrobiaren aldeko apustu garbia egiten du horretarako baliabideak eta behar dena eskainiz, eta egia esan egun elkartean dugun harrobi handiaz harro gaude.
– Nola baloratzen duzu Musikastek abesbatzen alde egiten duen lana?
– Musikaste eta egiten duen lana ezinbesteko erreferentzia dira abesbatzen munduan. Alderdi asko aipatu daitezke, baina batez ere Koruen Egunean estreinatu ahal izateko sorkuntza berrien bultzada aipatuko nuke.
– Zer nabarmenduko zenuke aurkeztuko duzuen programatik?
– Gure programa ia oso-osorik estreinaldien programa izango da. Abestuko ditugun obren artean daude espreski egun horretarako idatzitako bat, Xabier Sarasolak Landarbasoko Dizdizkari egin eta eskainitakoak eta Iñaki Tolaretxipik Aitor Albisturren hitzekin egindako ‘Izpia Da’ obra.
